در سیستم دیوانامیک، قانون یک «جریان زنده» است و مدیریت هر یک از ۲۷۰۴ حوضه (۵۲×۵۲) نه بر عهده یک مدیر، بلکه توسط یک گروه کارشناسی تخصصی و بر پایه یک پروتکل اجرایی مشخص اداره میشوند.
در دیوانامیک، برخلاف نظامهای فعلی که بر محوریت «شخص» و قدرت فردی مدیران میچرخند، اداره امور در هر یک از ۲۷۰۴ خانه (حاصلضرب ۵۲ در ۵۲ حوزه اجتماعی) صرفاً بر عهده «پروتکل» است. این پروتکلها دستورالعملهای هوشمند و غیرقابلسلیقهای هستند که مدیریت علمی و عادلانه جامعه را تضمین میکنند.
نکات مشترک تمامی پروتکلها به شرح زیر است:
۱. انطباق مطلق با قانون اساسی (منشور آسمان):
زیربنای هر پروتکل، اصول تغییرناپذیر قانون اساسی است. هیچ تصمیمی در هیچ خانهای نمیتواند خارج از چارچوب حقوق بنیادین قانون اساسی، (مذکور در منشور آسمان) اتخاذ شود. پروتکلها در واقع بازوی اجرایی قانون اساسی در جزئیترین لایههای جامعه هستند.
۲. استقرار در اتاق متخصصان (Expert Chambers):
هر خانه دارای یک اتاق فکر تخصصی است. پروتکلها توسط متخصصان همان حوزه طراحی و پایش میشوند. این یعنی تصمیمگیری نه توسط سیاستمداران عمومی، بلکه توسط کسانی انجام میشود که دانش عمیق فنی در موضوع مورد نظر دارند تا دقت و کارآمدی سیستم تضمین شود.
۳. مکانیسم خودکار حل تعارض (Conflict Resolution):
از آنجا که اکثر خانه ها محل برخورد و تلاقی دو حوزه متفاوت است، احتمال تضاد منافع وجود دارد. پروتکلها دارای یک دستورالعمل اولویتبندی پیشفرض هستند.
- مثال: در خانه تلاقی «صنعت» و «محیط زیست»، اگر تقابلی رخ دهد، پروتکل بهصورت خودکار و بر اساس سلسلهمراتب ارزشهای قانون اساسی، اولویت را تعیین میکند (مثلاً اولویت پایداری زیستی بر سود کوتاهمدت صنعتی). این مکانیسم مانع از بنبستهای مدیریتی میشود.
۴. اعتبارسنجی و بازخورد مستقیم شهروندی (Crowdsourced Validation):
پروتکلها بنبست و یکطرفه نیستند. هر شهروند حق دارد نسبت به عملکرد یا محتوای یک پروتکل نقد یا پیشنهادی ارائه دهد. طبق این اصل، سیستم موظف است به هر نقد شهروندی بهصورت مستدل پاسخ دهد. در واقع، اعتبار یک پروتکل در گرو تعامل پویا با ذینفعان (مردم) است و در صورت ورود نقد، پروتکل باید مسیر اصلاح را طی کند.
۵. الگوریتم شفافیت و ثبتِ خدشهناپذیر (Blockchain-like Traceability):
تمام فرآیندها، ورودیها و خروجیهای هر خانه عمومی و غیرقابلتغییر ثبت می شوند. این ساختار زنجیرهای تضمین میکند که:
- تمام تصمیمات با شفافیت کامل در معرض دید عموم باشد.
- هیچ فضای تاریکی برای فساد یا پنهانکاری باقی نماند.
- تاریخچه هر تصمیم و مسئولیت متخصصان دخیل در آن، تا ابد قابل ردیابی و استناد باشد.
در نهایت، این سیستم هوشمند تعادلی ظریف میان شفافیت حاکمیتی و امنیت فردی برقرار میسازد؛ بدین معنا که در عین وضوح کامل فرآیندهای حاکمیتی و تصمیمگیریهای عمومی، حوزه بانکهای اطلاعاتی موظف است بر پایه پروتکلهای «حریم خصوصی»، از دادههای شخصی و حریم خصوصی تکتک شهروندان صیانت نموده و تنها خروجیهای مدیریتی، بودجهبندیها و اسناد حاکمیتی را جهت نظارت همگانی بهصورت عمومی منتشر نماید. این پیوند میان قانون، تکنولوژی و مسئولیتپذیری، جوهره اصلی قانون مدنی در سیستم دیوانامیک است.
ساختار عددی هر کارگروه تخصصی
برای حفظ پویایی و دقت علمی، هر خانه حداقل ۱۲ تا ۱۵ عضو دارد. تعداد اتاقها متغیر است و با افزایش تقاضا و حجم پروندهها، سیستم بهطور خودکار اتاقهای جدید را برای حوزه مربوطه ایجاد میکند (Replication).
مکانیسم چرخش متخصصان
دوره فعالیت پیشنهادی اعضا دو ساله است و هر ۱۲ ماه، ۵۰ درصد آنها جایگزین میشوند. این روش با ترکیب «تجربه» و «ایدههای نو»، از رسوب قدرت و شکلگیری باندها جلوگیری میکند.